Đề án điều chỉnh du lịch sinh thái tại Vườn quốc gia Côn Đảo sẽ bổ sung hai tuyến cáp treo dài 5,5 km và khu nuôi biển công nghệ cao khoảng 100 ha.
Ưu tiên bảo tồn, xác định rõ không gian đầu tư dưới tán rừng
Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Bùi Minh Thạnh vừa ký quyết định phê duyệt điều chỉnh, bổ sung Đề án du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí Vườn quốc gia Côn Đảo giai đoạn đến năm 2030.
Mục tiêu của đề án là khai thác hợp lý các giá trị cảnh quan thiên nhiên để phát triển du lịch, đồng thời bảo đảm hài hòa giữa phát triển kinh tế - du lịch với bảo tồn thiên nhiên và phát triển bền vững. Trong đó, công tác truyền thông, giáo dục môi trường về bảo tồn thiên nhiên cũng được lồng ghép trong hoạt động du lịch.
Theo đề án, TP.HCM sẽ đẩy mạnh thu hút đầu tư thêm một số khu du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí chất lượng cao dưới tán rừng, đồng thời thực hiện tốt chính sách thuê môi trường rừng. Đây được xem là một hướng khai thác nhằm tạo thêm sản phẩm du lịch, giải quyết việc làm, nâng cao sinh kế cho người dân và tạo nguồn lực cho phát triển xanh tại đặc khu Côn Đảo.
Đề án quy định phải làm rõ không gian nào có thể đưa vào khai thác, không để việc thu hút đầu tư đi trước khả năng kiểm soát tác động đến tài nguyên rừng. Theo đó, việc xác định chi tiết từng khoảng trống dưới tán rừng có khả năng bố trí công trình cần được thực hiện trước khi tổ chức cho thuê môi trường rừng và mời gọi nhà đầu tư.
Đồng thời, đề án cũng yêu cầu phát triển du lịch phải tuân thủ pháp luật và các chuẩn mực bảo tồn rừng - biển, phát triển gắn với bảo tồn tài nguyên đặc hữu, cho thuê môi trường rừng theo hướng bền vững và phát triển hạ tầng du lịch theo tiêu chuẩn xanh.
Việc chủ động lập danh mục các khu vực có thể khai thác sẽ giúp quá trình kêu gọi đầu tư minh bạch hơn. Đồng thời, những khu vực có giá trị bảo tồn cao, sinh cảnh nhạy cảm hoặc không phù hợp với việc xây dựng công trình có thể được xác định rõ để loại khỏi phạm vi xem xét.
Vườn quốc gia Côn Đảo hiện đã có 3 dự án du lịch dưới tán rừng được cấp phép đầu tư và đang triển khai, 3 dự án khác đã có chủ trương đầu tư. Theo ông Nguyễn Khắc Pho, Giám đốc Ban Quản lý Vườn quốc gia Côn Đảo, thời gian tới Vườn sẽ công khai bộ tiêu chí, điều kiện đầu tư và kêu gọi nhà đầu tư.
“Đây sẽ là cơ sở quan trọng để chuyển từ chủ trương thu hút đầu tư sang một quy trình có tiêu chí rõ ràng, trong đó lợi ích của nhà đầu tư phải được đặt trong giới hạn của khả năng chịu tải và yêu cầu bảo tồn hệ sinh thái rừng”, ông Pho cho biết.
Du lịch sinh thái gắn liền với phát triển xanh, hiện đại
Đề án bổ sung 2 tuyến cáp treo tại Côn Đảo với tổng chiều dài 5,5 km. Hai tuyến này được xây dựng cùng hệ thống cáp ngầm và hạ tầng điện, nước nhằm phục vụ công tác bảo vệ, phát triển rừng kết hợp khai thác đa mục đích. Các hạng mục này đồng thời hỗ trợ phát triển các sản phẩm du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí từ đảo Côn Sơn ra các đảo nhỏ.
Có tổng cộng 19 tuyến du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí được quy hoạch. Trong đó, 17 tuyến dựa trên các tuyến đường tuần tra bảo vệ rừng, đường mòn hiện có và đường tàu biển, với tổng chiều dài khoảng 293,5 km.
Đề án cũng định hướng nâng cấp tuyến đường tuần tra rừng Ma Thiên Lãnh - Đất Thắm - Bãi Bàng dài khoảng 4 km để sử dụng đa mục đích. Tuyến đường vừa phục vụ tuần tra bảo vệ rừng, phòng cháy chữa cháy, vừa tổ chức tham quan du lịch sinh thái dưới tán rừng, tham quan cây di sản, thác nước Bãi Bàng và bãi Đất Thắm. Phương tiện được định hướng sử dụng tại đây là xe điện xanh, không tiếng ồn, không phát thải ra môi trường rừng.
Một nội dung mới khác là bổ sung khu nuôi biển công nghệ cao khoảng 100 ha tại vùng đệm biển khu vực Hòn Trọc. Khu vực này được xác định là vùng đệm theo phương án quản lý rừng bền vững Vườn quốc gia Côn Đảo đến năm 2030 và các quy định của Luật Thủy sản.
Việc bổ sung khu nuôi biển nhằm thu hút đầu tư phát triển nghề nuôi biển công nghệ cao, đồng thời kết hợp phát triển du lịch sinh thái biển, tạo việc làm và sinh kế cho người dân đặc khu Côn Đảo.
Tuy nhiên, khu nuôi biển công nghệ cao phải tiếp tục được cập nhật vào các quy hoạch có liên quan của TP.HCM và đặc khu Côn Đảo. Việc đầu tư, xây dựng và tổ chức hoạt động phải tuân thủ các quy định về thủy sản, biển và hải đảo, bảo vệ môi trường, đa dạng sinh học, đầu tư và xây dựng.
Theo đề án điều chỉnh, 20 điểm tổ chức du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí được quy hoạch với tổng diện tích 905,92 ha. Trong đó, hợp phần rừng chiếm 885,92 ha và hợp phần biển 20 ha. Ngoài diện tích trên, 100 ha vùng đệm biển được quy hoạch để thu hút đầu tư khu nuôi biển công nghệ cao tại khu vực gần Hòn Trọc.
Đề án đặt mục tiêu đến năm 2030 Côn Đảo đón khoảng 80.000 - 100.000 lượt khách/năm, khoảng 30 - 35% là khách quốc tế.
Định hướng thị trường tập trung vào phân khúc khách cao cấp, yêu thích trải nghiệm thiên nhiên, bảo tồn và học thuật. Đây cũng là nhóm khách phù hợp với định hướng phát triển du lịch sinh thái có kiểm soát, thay vì phát triển du lịch đại trà.
Đề án hướng đến việc đưa vào khai thác 3 dự án du lịch tại Ông Dung - Sở Ray, Ông Câu và Hòn Tre lớn và tiếp tục hoàn thiện thủ tục, triển khai các dự án đã có chủ trương đầu tư. Mục tiêu là sử dụng giá trị cảnh quan, hệ sinh thái rừng, biển và đất ngập nước để tạo ra sản phẩm du lịch, nhưng không tách rời yêu cầu bảo tồn.