Hai loài san hô quý hiếm, có nguy cơ tuyệt chủng ở Việt Nam, vừa được ghi nhận tại vùng biển Hòn Hàng, cụm đảo Hòn Chuối, tỉnh Cà Mau.
Ngày 24/8, ông Bùi Nhật Phương, Phó Chi cục trưởng Chi cục Biển, Hải đảo và Kiểm ngư tỉnh Cà Mau, cho biết đơn vị vừa ghi nhận hai loài san hô quý hiếm tại vùng biển Hòn Hàng, thuộc cụm đảo Hòn Chuối.
Kết quả được ghi nhận trong quá trình Chi cục Biển, Hải đảo và Kiểm ngư tỉnh Cà Mau phối hợp Trung tâm Bảo tồn sinh vật biển và Phát triển cộng đồng khảo sát nguồn lợi thủy sản, đa dạng sinh học tại khu bảo tồn biển.
Qua khảo sát, các chuyên gia xác định sự hiện diện của san hô cành đa mi (Pocillopora damicornis) và san hô khối đầu thùy (Porites lobata). Đây là hai loài nằm trong danh mục thủy sinh quý hiếm có nguy cơ tuyệt chủng ở Việt Nam, cần được bảo vệ, phục hồi và phát triển.
San hô cành đa mi thuộc họ San hô cành, có khả năng phát triển thành những cụm rộng vài mét. Loài này phân bố trên các rạn san hô từ khu vực miền Trung đến vùng biển phía Nam, các đảo Tây Nam Bộ và hai quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa.
Trong khi đó, san hô khối đầu thùy thuộc họ San hô khối, thường hình thành những khối lớn với bề mặt gồm các thùy uốn lượn. Loài này được ghi nhận tại nhiều vùng biển Việt Nam, trong đó có các đảo Tây Nam Bộ và quần đảo Trường Sa.
Theo đơn vị khảo sát, quần thể của hai loài san hô này ngoài tự nhiên không nhiều. Trước đây, san hô từng bị khai thác làm vật liệu nung vôi, xây dựng và trang trí, ảnh hưởng đến hệ sinh thái rạn san hô và nguồn lợi biển.
Việc phát hiện hai loài san hô quý hiếm tại vùng biển Hòn Hàng góp thêm bằng chứng về giá trị đa dạng sinh học của khu vực. Các rạn san hô không chỉ là nơi cư trú, sinh sản và kiếm ăn của nhiều loài sinh vật biển mà còn góp phần duy trì cấu trúc và chức năng của hệ sinh thái ven đảo.
Từ kết quả khảo sát, việc bảo vệ các khu vực có rạn san hô, hạn chế tác động của hoạt động khai thác và tăng cường giám sát được xác định là cần thiết nhằm duy trì các quần thể san hô quý hiếm, đồng thời phục hồi hệ sinh thái biển.
Để xác định rõ phạm vi và nâng cao hiệu quả quản lý khu bảo tồn biển, UBND tỉnh Cà Mau đã phê duyệt dự án lắp đặt 200 phao ranh giới chuyên dụng, với tổng kinh phí 18 tỷ đồng.
Chi cục Biển, Hải đảo và Kiểm ngư tỉnh Cà Mau đang hoàn thiện các thủ tục liên quan đến tư vấn, thi công; dự kiến hệ thống phao được hoàn thành trong năm 2026.
Hệ thống phao sẽ góp phần phân định rõ các khu vực chức năng trong khu bảo tồn, hỗ trợ công tác quản lý, giám sát và ngăn chặn các hành vi xâm nhập, khai thác hoặc tác động trái phép đến các hệ sinh thái biển.
Khu bảo tồn biển Cà Mau được thành lập năm 2024, có diện tích khoảng 27.000 ha, gồm 2.800 ha phân khu bảo vệ nghiêm ngặt, 11.230 ha phân khu phục hồi sinh thái, 3.970 ha phân khu dịch vụ - hành chính và vùng đệm 9.000 ha.
Phạm vi khu bảo tồn bao gồm các cụm đảo Hòn Khoai, Hòn Chuối và Hòn Đá Bạc. Đây là những khu vực có hệ sinh thái biển đa dạng, với các rạn san hô, thảm cỏ biển và nhiều loài thủy sinh có giá trị bảo tồn.
Việc tiếp tục khảo sát, cập nhật dữ liệu về các loài quý hiếm sẽ là cơ sở để Cà Mau hoàn thiện phương án quản lý, bảo tồn đa dạng sinh học biển, hướng đến khai thác hợp lý tài nguyên và duy trì các hệ sinh thái biển có giá trị lâu dài.
